به گزارش www.mehrnews.com، یاسوج- تعطیلی انجمن عکاسان کهگیلویه و بویراحمد برای خیلیها به معنای پایان ثبت لحظات این استان بود. اما حالا «خانه عکس» از راه رسیده تا زندگی، فرهنگ و خاطرات عشایر را در قاب دوربین زنده کند و این میراث را برای نسلهای آینده به یادگار بگذارد.
خانه عکس عشایر چیست و چه هدفی دارد؟
حوزه هنری استان تصمیم گرفته محیطی را فراهم کند تا عکاسان دوباره دور هم جمع شوند. این مکان قرار نیست صرفاً یک ساختمان اداری باشد، بلکه هدف این است که پاتوقی برای آموزش، نقد آثار و برگزاری نمایشگاهها شکل بگیرد. تمرکز اصلی این مرکز روی ثبت تغییرات زندگی عشایری است؛ چرا که هر روز بخشی از این فرهنگ اصیل در حال تغییر یا فراموش شدن است.
سیدمحمد حسینی، از پیشکسوتان عکاسی استان، معتقد است متولدین دهه ۶۰ به بعد هرچند تا حدی طعم زندگی عشایری را چشیدهاند، اما متأسفانه لحظات زیادی از آن دوران ثبت نشده است. او تأکید میکند که هنرمند نباید با زمان بجنگد؛ اگر امروز عکسی گرفته نشود، فردا دیگر خبری از آن چهرهها و سبک زندگی نخواهد بود.
کار هنرمند فقط خلق کردن نیست، یک بخش مهم از کار هنرمند این است که چیزی را در یک برهه زمانی ثبت کند زیرا با زمان نمیتوان دعوا کرد و زمان اجازه نمیدهد بگوییم بعداً میروم و آن تصویر را ثبت میکنم.
قدرتالله سلیمانیفر هشدار میدهد که این مرکز نباید به یک مراسم افتتاحیه ساده و وعدههای توخالی تبدیل شود. او با یادآوری تفاهمنامههای بینتیجه سالهای گذشته، میگوید حالا وقت آن است که فعالیتهای عملی و واقعی جایگزین جلسات طولانی شود.
ثبت خاطرات در گردنه بیژن و مناطق عشایری
حسرت عکسهایی که سالها پیش گرفته نشدهاند، همیشه در دل عکاسان استان هست. سیدمحمد حسینی خاطرهای از گردنه بیژن دارد؛ از یک عصر بارانی که در آن از خانوادهای عشایری قشقایی و مردی ۷۰ ساله عکس گرفت. آن اتفاق چند ثانیهای، حالا برای او به خاطرهای ماندگار تبدیل شده است.
مسعود مدنی و همکارانش معتقدند بیشتر عکسهای موجود مربوط به مناطق سردسیری است و دوربینها باید نگاهشان را به مسیرهای دیگر استان هم جدیتر کنند. البته سلیمانیفر اشاره میکند که این روزها برخی عشایر به دلیل تجربههای قبلی، نسبت به دوربین واکنش منفی دارند و عکاسان باید با شناخت درست و احترام کامل وارد این مناطق شوند.
سیدصادق غریبی بر این باور است که عکاسی میتواند ابزاری برای تقویت گردشگری عشایری باشد. اگر این فرهنگ درست معرفی شود، شاید جوانان عشایر برای کسب درآمد مجبور نباشند همه چیز را رها کرده و به شهرها مهاجرت کنند.
برای آشنایی با تلاشهای فرهنگی در مناطق، میتوانید گزارش مراکز سیار کانون و عدالت فرهنگی کودکان را بخوانید.
برنامههای آینده و خروج از حالت مقطعی
عبدالرسول شریفی، مسئول واحد هنرهای تجسمی حوزه هنری، میگوید هدف آنها ایجاد یک جریان مستمر است تا آداب، رسوم و پوشش عشایر به طور نظاممند ثبت شود. او تأکید میکند که تمرکز آنها صرفاً روی هنر و فرهنگ است و قصد ندارند با سازمانهای دیگر موازیکاری کنند.
شریف اسلامی، رئیس حوزه هنری استان، عکس را حافظه تصویری یک قوم میداند. او امیدوار است این خانه باعث شود آثار عکاسان کهگیلویه و بویراحمد در شهرهایی مثل تهران و شیراز دیده شود. برای اینکه این میراث هرگز فراموش نشود، برنامههایی برای تولید کتاب عکس و برگزاری جشنوارهها در دست اجراست.
همه عکاسان، از تازهکارها گرفته تا قدیمیها، منتظرند این فضای صمیمی به نتیجهای ملموس مثل آرشیوهای تصویری ختم شود؛ چون همانطور که پیشکسوتان گفتهاند، زمان منتظر هیچ عکاسی نمیماند.
پرسشهای پرتکرار
خانه عکس عشایر در کجا و توسط چه نهادی راهاندازی شده است؟
این مرکز در یاسوج و توسط حوزه هنری استان کهگیلویه و بویراحمد ایجاد شده است. هدف اصلی، حمایت از عکاسان و ثبت فرهنگ عشایری است؛ زیرا با مهاجرت جوانان به شهرها، اگر چهرهها و سبک زندگی پیران عشایر همین امروز ثبت نشود، برای همیشه از بین میرود.
چرا عکاسان پیشکسوت بر فوریت ثبت تصاویر تاکید دارند؟
زیرا زمان اجازه نمیدهد عکاسان هر وقت خواستند به سراغ این فرهنگ بروند؛ بسیاری از چهرهها و سنتها در حال ناپدید شدن هستند و هر لحظه تأخیر، به معنای از دست رفتن بخشی از تاریخ تصویری منطقه است.
برنامههای آتی خانه عکس چیست؟
برگزاری نشستهای تخصصی، دورههای آموزشی، برپایی نمایشگاه در استان و شهرهای بزرگی مثل تهران و شیراز و همچنین تولید کتابهای عکس از اهداف اصلی این مرکز است.